انواع سوکت های پردازنده‌ ها

انواع سوکت های پردازنده‌ ها

آیا به عنوان یک کاربر کامپیوتر، تابه‌حال به انواع سوکت‌ های پردازنده‌ ها توجه کرده‌اید؟ اگر پاسخ شما منفی است، تنها نیستید. در اغلب موارد کاربران سیستم‌های کامپیوتری اهمیتی به نوع سوکت‌ های پردازنده‌ها نمی‌دهند. این موضوع به دلیل این است که نوع سوکت پردازنده هیچ‌گونه تاثیر مثبت یا منفی در عملکرد سیستم ندارد. برای این‌که نقش سوکت را بهتر درک کنیم، بهتر است ابتدا به این موضوع بپردازیم که سوکت چیست و چگونه به پردازنده مرتبط می‌شود؟

با این مقاله مجله اینترنتی شهرکالا همراه باشید، تا انواع و ساختار سوکت‌های پردازنده‌ها را به شما معرفی کنیم.

سوکت چیست و چگونه به پردازنده مرتبط می‌شود؟

سوکت به محل اتصال پردازنده روی مادربرد گفته می‌شود. به عبارت دیگر، پردازنده از طریق سوکت روی برد اصلی سیستم شما نصب می‌شود. این جمله به این معناست که نوع سوکت اتصال دهنده شما، نوع پردازنده را تعیین می‌کند. بسته به نوع سوکتی که انتخاب می‌کنید‎‌، می‌توانید از نوع خاصی از CPU های اینتل یا AMD استفاده کنید. در حال حاضر، همه انواع CPUها از طریق سوکت‌ به مادربردها متصل می‌شوند. CPU روی سوکت سوار شده و با قفل مخصوص به آن چفت می‌شود. مثلاٌ سوکت‌های PGA در اغلب موارد دارای دو قفل امنیتی هستند. البته در گذشته انواع دیگری از اتصال‌ها نیز در مادربردهای قدیمی وجود داشت، به این صورت که نحوه اتصال CPU‍‌ به مادربرد، مشابه اسلات‌های PCI امروزه انجام می‌شد.

انواع سوکت‌ها و نحوه نصب آن‌ها

حال که با نحوه ارتباط سوکت و پردازنده آشنا شدیم، وقت آن رسیده که انواع سوکت های پردازنده‌ها را معرفی نماییم. سه نوع اصلی از سوکت‌ها وجود دارند: LGA ، PGA و BGA.

انواع سوکت cpu

انواع سوکت cpu

سوکت نوع LGA

LGA مخفف عبارت Land Grid Array (آرایه شبکه زمینی) است، به این معنی که پین‌ها روی خود سوکت قرار گرفته‌اند. CPUهای سازگار با این نوع سوکت، دارای تعداد متناظری از سوراخ‌های طلایی رنگ هستند که با یک الگوی مشخص چیدمان یافته‌اند. برای کارکرد سیستم، هر پین سوکت باید به سوراخ متناظر خود روی پردازنده چفت شود.

اینتل در سال 2004 با انتشار Pentium IV CPU استفاده از این سوکت را آغاز کرد. کل پردازنده‌های سری Core اینتل از سوکت‌های نوع LGA استفاده می‌کنند، البته میان انواع سوکت‌های LGA پردازنده‌ها تفاوت‌هایی نیز وجود دارد.

اینتل سوکت‌های LGA را چطور نام‌گذاری ‌می‌کند؟

برای این‌که نحوه نام‌گذاری سوکت‌های LGA را درک کنیم، از یک مثال بهره می‌گیریم: برخی از CPUهای نسل Core i7 با سوکت LGA-1366 سازگار است. سوکت 1366 دارای 1366 پین است. بنابراین شماره موجود در نام سوکت، تعداد پین‌هارا نشان می‌دهد. LGA-1366 با نام کوتاه سوکت B نیز شناخته می‌شود. پردازنده‌های Ivy Bridge و Sandy Bridge i3,i5,17 با سوکت نوع H2 سازگار هستند که با نام LGA-1155 نیز شناخته می‌شود. نکته جالب در مورد انواع سوکت‌ های پردازنده‌های اینتل این است که در واقع هیچ سازگاری با نسل قدیم وجود ندارد. اینتل هم‌چنین عادت ندارد که برای افزایش عمر مفید سوکت‌ها، آن‌ها را به روز کند.

برای نصب پردازنده LGA، باید اهرم‌های روی مادربرد را بلند کنید. (بعضی از سوکت‌ها دارای دو اهرم هستند) و درب آن را باز کنید. سپس، CPU را به آرامی در جای خود نصب کنید. اطمینان حاصل کنید که پین‌های سوکت و نقاط متناظر پردازنده را تراز کرده باشید. با احتیاط درپوش را تعویض کرده و اهرم‌ها را در جای خود قرار دهید. مزیت اصلی این مدل از انواع سوکت‌های پردازنده‌ها این است که آسیب دیدن CPU با پین‌های سمت سوکت بسیار دشوارتر است. این همچنین به این معنی است که پردازنده‌های سازگار با LGA می‌توانند عمر طولانی‌تری داشته باشند. از طرف دیگر، مادربردهای LGA بسیار حساس هستند. اگر پین‌ها خراب شود، به احتمال زیاد باید یک مادربرد جدید تهیه کنید. به طور کل، نصب پردازنده‌های LGA دشوارتر از PGA است.

سوکت پردازنده روی مادربرد نوع LGA

سوکت پردازنده روی مادربرد نوع LGA

سوکت نوع PGA

PGA مخفف عبارت Pin Grid Array (آرایه شبکه پین) است. در این نوع از انواع سوکت‌های پردازنده‌ها، پین‌ها روی خود پردازنده قرار دارند. روی سوکت تعداد متناظر سوراخ قرار گرفته است. برای کار کردن پردازنده PGA، تمام پین‌ها باید در سوراخ‌های مربوطه روی سوکت قرار بگیرند. AMD از همان ابتدا بر استفاده انحصاری از این نوع سوکت‌ها تاکید داشته است.

AMD سوکت‌های PGA را چطور نام‌گذاری می‌کند؟

مشابه سوکت‌ها و پردازنده‌های LGA، تنوع PGA بر اساس تعداد پین‌ها نامگذاری شده است. به عنوان مثال، سوکت معروف AM2 مربوط به سال 2006 به دلیل وجود 940 سوراخ با نام PGA940 شناخته می شود. سوکت 941 در سال 2009 با نام تجاری AM3 شناخته می‌شود، اگرچه می‌توانید آن را به راحتی 941 PGA بنامید.

نکته‌ای که سبب تمایز Intel و AMD می‌شود، این است که AMD برخی از سوکت‌های محبوب خود مانند سوکت‌های AM2 و AM3 را به جای اینکه به طور کلی از رده خارج کند، به روزرسانی کرد. سوکت‌های به روز شده +AM2  و +AM3  نامگذاری شده‌اند و با مدل‌های نسل قبلی خود نیز سازگار هستند. این نکته، به کاربران امکان می‌دهد پردازنده‌های قدیمی خود را روی مادربردهای مدرن‌تر نصب کنند. سری پردازنده‌های رایزن AMD همه از نوع PGA هستند. به این پردازنده‌ها پردازنده های ZIF (نیروی درج صفر) نیز گفته می‌شود. به این معنی که نیازی نیست هنگام نصب آن‌ را به سوکت فشار دهید.

برای نصب پردازنده ZIF، باید اهرم امنیتی را بالا برده، CPU را روی سوکت بگذارید و اهرم را سر جای خود پایین بیاورید. نباید به CPU فشار وارد کنید، فقط مطمئن شوید که پین ​‌ها و سوراخ ها به درستی تراز شده باشند. بزرگترین مزیت انواع سوکت های پردازنده‌ها PGA این است که اگر چند پین خم شود دنیا به پایان نمی‌رسد. می‌توانید آن‌ها را صاف کنید و از CPU استفاده کنید، انگار که اتفاقی رخ نداده است. هم‌چنین مادربردهای PGA از مقاومت بالاتری برخوردار هستند و نصب آن‌ها نیز آسان‌تر است.

سوکت پردازنده PGA

سوکت پردازنده PGA

پردازنده‌های اینتل و AMD با کدام انواع سوکت‌های پردازنده‌ها سازگار هستند؟

برای پاسخ به این سوال، باید به نوع رایانه توجه کنیم. اگر در مورد رایانه‌های شخصی بحث می‌کنیم، نوع پردازنده قطعاٌ اینتل یا AMD است. CPUهای سری Core اینتل به سوکت‌های LGA و سری رایزن AMD به سوکت‌های PGA نیاز دارند. البته انواع دیگری از سوکت‌ها به نام BGA نیز وجود دارند، که در ادامه مقاله در مورد آن‌ها بحث می‌کنیم.

تقسیم‌بندی میان PGA و LGA بین AMD و اینتل سال‌ها پیش انجام شد. اینتل از همان ابتدا تنها از انواع سوکت‌های پردازنده‌ها نوع LGA استفاده می‌کند. AMD اما فقط یک بار، آن هم با سوکت نوع F که در سال 2006 منتشر کرد، از این سوکت‌ها استفاده نمود. هر مادربرد تک سوکت تنها با یکی از CPU‌های اینتل یا AMD سازگار است. یعنی هیچ مادربردی با یک سوکت، قابلیت پشتیبانی از هر دو برند را ندارد. نکته بعدی این‌که، مادربردی که سوکت نوع PGA داشته باشد، با تمام CPUهای AMD سازگار نیست و این امر در مورد مادربردهای LGA و CPUهای اینتل نیز صدق می‌کند.

  • برای مشاهده و خرید پردازنده‌های اینتل و AMD، کلیک کنید.
سوکت نوع BGA

BGA مخفف عبارت Ball Grid Array (آرایه شبکه ای توپی) است. این نوع از سوکت‌های پردازنده‌ها و CPUها در کنسول‌ها و دستگاه‌های تلفن همراه رایج است که به طور معمول کاربران اجازه دسترسی به قطعات سخت افزاری را ندارند. همانند مدل‌های PGA و LGA، سوکت‌ها و پردازنده‌های BGA باید تعداد کاملاً یکسانی از نقاط تماس را داشته باشند تا بتوانند کار کنند. با این حال، به جای پین و سوراخ، پردازنده‌ها و سوکت‌های BGA از توپ‌های لحیم کاری استفاده می‌کنند. برای اتصال آن‌ها‌، باید گلوله‌ها را گرم کنید تا ذوب شوند و سپس CPU را به آرامی به سوکت فشار دهید. این بدان معنی است که پردازنده به طور دائمی به سوکت متصل است و قابلیت تعویض یا ارتقا ندارد. این نوع از سوکت معمولاً در لپ‌تاپ‌ها استفاده می‌شود. دقیقاٌ به این دلیل است که لپ‌تاپ‌های امروزه قابلیت ارتقا پردازنده را ندارند.

سوکت پردازنده های BGA

سوکت پردازنده های BGA

حرف آخر

در این مقاله، انواع سوکت‌های پردازنده‌ها و نحوه نصب آن‌ها معرفی گردید. آشنایی با نوع سوکت پردازنده با این‌که تاثیری در عملکرد نهایی سیستم ندارد، چون تعیین‌کننده نوع پردازنده است از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

شما می‌توانید نظرات و سوالات خود را در این رابطه در قسمت پایین همین مطلب با ما به اشتراک بگذارید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

منو اصلی